Lương tối thiểu tại Nhật tăng bình quân 55 yên, các tỉnh lần lượt chốt mức áp dụng từ tháng 10

Ngày đăng: 10/08/2026 04:34 PM

Hội đồng Tiền lương tối thiểu Trung ương Nhật Bản ngày 28/07/2026 đã chốt mức tăng tham chiếu cho năm tài khóa 2026 là 55 yên/giờ, đưa bình quân toàn quốc lên 1.176 yên. Từ đầu tháng 8, các tỉnh thành đang lần lượt công bố mức cụ thể của địa phương mình, phần lớn có hiệu lực từ ngày 01/10/2026. Thay đổi này áp dụng cho mọi người lao động tại Nhật, bao gồm thực tập sinh, lao động kỹ năng đặc định và du học sinh làm thêm.

Mức tham chiếu toàn quốc: tăng 55 yên, lên 1.176 yên mỗi giờ

Ngày 28/07/2026, Hội đồng Tiền lương tối thiểu Trung ương thuộc Bộ Y tế, Lao động và Phúc lợi Nhật Bản (厚生労働省) đã đưa ra khuyến nghị về mức tăng lương tối thiểu theo vùng cho năm tài khóa 2026. Các tỉnh thành được chia làm ba nhóm A, B, C tùy theo thực trạng kinh tế: nhóm A tăng 54 yên, nhóm B và nhóm C cùng tăng 56 yên. Nhóm A gồm 6 tỉnh thành có mặt bằng lương cao nhất là Saitama, Chiba, Tokyo, Kanagawa, Aichi và Osaka; nhóm B gồm 28 địa phương và nhóm C gồm 13 tỉnh.

Nếu tất cả địa phương làm đúng theo mức tham chiếu này, bình quân gia quyền toàn quốc sẽ từ 1.121 yên hiện nay lên 1.176 yên (khoảng 194.000đ) mỗi giờ, tương ứng mức tăng 4,9%.

Điểm đáng chú ý của năm nay nằm ở hai chi tiết. Thứ nhất, mức tăng thấp hơn năm ngoái. Năm tài khóa 2025, mức tham chiếu tăng tới 66 yên, tương đương 6,3% — cao nhất kể từ khi chế độ khuyến nghị ra đời năm 1978. Hãng tin Jiji Press cho biết đây là lần đầu tiên sau sáu năm cả mức tăng tuyệt đối lẫn tỷ lệ tăng đều thấp hơn năm trước, và lý do được nêu là tốc độ tăng giá đã chậm lại so với cùng kỳ năm ngoái.

Thứ hai, các tỉnh ngoài đô thị lớn được tăng nhiều hơn đô thị lớn: nhóm B và C tăng 56 yên trong khi nhóm A chỉ tăng 54 yên. Đây là cách thu hẹp khoảng cách vùng miền vốn rất lớn. Năm tài khóa 2025, chênh lệch giữa Tokyo (1.226 yên) và nhóm tỉnh thấp nhất (1.023 yên) lên tới 203 yên mỗi giờ.

Các tỉnh đang chốt mức thực tế, nhiều nơi vượt mức tham chiếu

Con số của Hội đồng Trung ương chỉ mang tính tham chiếu. Mức áp dụng thực tế do hội đồng tiền lương tối thiểu của từng tỉnh thành kiến nghị, sau đó Cục trưởng Cục Lao động tỉnh ra quyết định và công bố trên công báo.

Ngày 05/08/2026, hội đồng của Tokyo đã kiến nghị nâng lương tối thiểu từ 1.226 yên lên 1.280 yên (khoảng 211.000đ), đúng bằng mức tham chiếu, dự kiến áp dụng từ 01/10/2026. Đài NHK cho biết đây là năm thứ sáu liên tiếp Tokyo tăng lương tối thiểu. Cùng ngày, hội đồng của Osaka kiến nghị mức 1.231 yên (khoảng 203.000đ), cũng tăng 54 yên và cũng dự kiến có hiệu lực từ 01/10/2026.

Nhiều tỉnh khác lại quyết định vượt mức tham chiếu. Theo tổng hợp các kiến nghị địa phương tính đến ngày 09/08/2026, khoảng hơn 20 tỉnh thành đã công bố, trong đó Miyagi và Tottori tăng 60 yên, Ishikawa tăng 59 yên, Niigata tăng 58 yên. Riêng Miyagi, mức đề xuất là từ 1.038 yên lên 1.098 yên. Các tỉnh còn lại dự kiến công bố trong nửa cuối tháng 8. Vì có nhiều nơi vượt mức tham chiếu, bình quân toàn quốc cuối cùng nhiều khả năng sẽ cao hơn con số 1.176 yên.

Một điểm cần lưu ý: ngày hiệu lực không giống nhau giữa các tỉnh. Thông thường mốc sớm nhất là 01/10, nhưng năm tài khóa 2025 đã có tỉnh lùi tới tận cuối tháng 3 năm sau. Vì vậy không thể mặc định rằng cứ đến tháng 10 là lương của mình tự động tăng.

Điều này có ý nghĩa gì với người Việt tại Nhật

Lương tối thiểu theo vùng áp dụng cho tất cả người lao động làm việc tại địa phương đó, không phân biệt quốc tịch hay hình thức tuyển dụng. Thực tập sinh kỹ năng, lao động kỹ năng đặc định, kỹ sư, nhân viên hợp đồng, part-time và du học sinh làm baito đều được bảo vệ như nhau. Trả thấp hơn mức tối thiểu là vi phạm pháp luật, kể cả khi người lao động đã ký vào hợp đồng đồng ý mức đó.

Việc cần làm ngay là ba bước. Một, tra mức mới của chính tỉnh mình đang làm việc — không phải tỉnh nơi công ty phái cử đặt trụ sở, mà nơi bạn thực tế làm việc. Hai, xác nhận ngày hiệu lực cụ thể của tỉnh đó. Ba, kiểm tra bảng lương từ tháng có ngày hiệu lực trở đi. Nguyên tắc quan trọng là mức lương mới áp dụng theo ngày làm việc chứ không phải ngày nhận lương, nên nếu kỳ lương vắt qua ngày hiệu lực thì phần trước và phần sau phải tính theo hai đơn giá khác nhau.

Với người hưởng lương tháng, cách kiểm tra là quy đổi ra đơn giá giờ: lấy lương tháng chia cho số giờ làm việc quy định bình quân một tháng. Khi quy đổi, có những khoản không được tính vào phần so sánh với lương tối thiểu, gồm tiền làm thêm giờ, phụ cấp làm đêm và làm ngày nghỉ, phụ cấp đi lại, phụ cấp gia đình, cùng các khoản chi trả không đều đặn như thưởng. Đây là chỗ dễ nhầm nhất: một bảng lương nhìn qua có vẻ đủ, nhưng sau khi loại các khoản trên có thể lại thấp hơn mức tối thiểu.

Về mặt con số thực tế, với người làm 8 tiếng mỗi ngày, 22 ngày mỗi tháng, mức tăng 55 yên/giờ tương đương khoảng 9.700 yên mỗi tháng, tức khoảng 1,6 triệu đồng. Đây là khoản không nhỏ với người đang gửi tiền về nhà, nhưng cũng cần nhớ rằng thu nhập tăng có thể kéo theo thay đổi về nghĩa vụ đóng bảo hiểm xã hội và thuế cư trú, nhất là với du học sinh và người làm part-time có giới hạn giờ làm.

Nếu phát hiện lương thực nhận thấp hơn mức tối thiểu của tỉnh sau ngày hiệu lực, người lao động có thể phản ánh với Cơ quan Giám sát Tiêu chuẩn Lao động (労働基準監督署) tại địa phương. Bộ Y tế, Lao động và Phúc lợi cũng vận hành đường dây tư vấn điều kiện lao động có hỗ trợ tiếng Việt; nhiều Cục Lao động cấp tỉnh còn bố trí quầy tư vấn riêng bằng tiếng Việt. Với thực tập sinh và lao động kỹ năng đặc định, có thể liên hệ song song với đoàn thể quản lý hoặc tổ chức hỗ trợ đăng ký. Khi phản ánh, nên chuẩn bị trước bảng lương vài tháng gần nhất, hợp đồng lao động và bảng chấm công — hồ sơ càng cụ thể thì xử lý càng nhanh.

Tỷ giá tham chiếu trong bài: 1 yên ≈ 165 VNĐ (ngày 10/08/2026). Các con số quy đổi chỉ mang tính tham khảo.

Nguồn tham khảo: